7 februari 2026: Bron: FDA - Food and Drug Administration
Veel gebruikte chemokuren Xeloda - capecitabine en 5-FU - Fluorouracil kunnen bij kankerpatiënten met een DPD-deficiëntie levensbedreigende ernstige bijwerkingen veroorzaken. Bijwerkingen zoals ernstige diarree, mondzweren (mucositis), een laag aantal witte bloedcellen (neutropenie) en neurologische complicaties. Soms kunnen deze bijwerkingen de dood tot gevolg hebben.
Daarvoor waarschuwt de FDA - Food and Drug Administration in een bijgewerkt waarschuwingsbericht. Bovendien pleit de FDA voor het maken van een genentest vooraf aan de behandelingen met Xeloda - capecitabine en 5-FU - Fluorouracil.
Dihydropyridine dehydrogenase (DPD) is een eiwit dat voorkomt in de lever en ervoor zorgt dat pyrimidines worden afgebroken in het lichaam. Het eiwit is ook betrokken bij de afbraak van geneesmiddelen die een gelijkenis vertonen met pyrimidine zoals chemokuren uit de fluoropyrimidine-groep, zoals Xeloda - capecitabine en 5-FU - Fluorouracil.
Tijdens de behandeling met deze geneesmiddelen ervaart een deel van de patiënten ernstige, soms levensbedreigende, fluoropyrimidine-gerelateerde bijwerkingen. Indien sprake is van ernstige bijwerkingen leidt dit meestal tot onderbreking of zelfs stoppen van de behandeling en vereist vaak ziekenhuisopname.
Xeloda - capecitabine en 5-FU - Fluorouracil worden vooral veel gebruikt bij vormen van spijsverteringskanker van slokdarmkanker , maagkanker, galwegenkanker, darmkanker inclusief rectumkanker en borstkanker. Maar ook bij alvleesklierkanker wordt vaak Xeloda - capecitabine gegeven. Aangezien bij 3 tot 5 procent van kankerpatiënten een afwijking in het DPYD gen voorkomt, aldus Sanquin is deze waarschuwing zeker op z'n plaats.
DPD-deficiëntie kan opgespoord worden via vier mutaties in het DPYD gen: (DPYD*2A, DPYD*13, c.2846A>T (rs67376789) en 1129-5923C>G (rs75017182) die geassocieerd zijn met een verlaagde DPD enzymactiviteit.
Belangrijkste conclusies uit de FDA waarschuwing zijn vertaald in het Nederlands:
Belangrijkste conclusies:
- De FDA-etikettering adviseert nu om te testen op DPYD-varianten voordat met capecitabine of 5-FU wordt gestart, behalve wanneer onmiddellijke behandeling klinisch noodzakelijk is.
- Een volledig DPD-tekort belemmert de afbraak van 5-FU aanzienlijk, waardoor het risico op ernstige diarree, mucositis, neutropenie, neurologische toxiciteit en overlijden toeneemt.
- De bijgewerkte doseringsinstructies adviseren om fluoropyrimidines te vermijden bij patiënten met homozygote of samengestelde heterozygote DPYD-varianten die leiden tot afwezigheid van DPD-activiteit.
- Bij een gedeeltelijk DPD-tekort moeten artsen de dosering individualiseren, vaak met een verlaagde startdosis en nauwlettende monitoring van toxiciteit, afhankelijk van de context en urgentie.
- Het wijdverbreide gebruik van fluoropyrimidines bij vormen van spijsverteringskanker en borstkanker versterkt de klinische impact van routinematige farmacogenomische screening om de veiligheid te personaliseren.
De FDA waarschuwing zoals op hun website te vinden is deze:
Safety labeling update for capecitabine and fluorouracil (5-FU) on risks associated with dihydropyrimidine dehydrogenase (DPD) deficiency
The U.S. Food and Drug Administration (FDA) is providing this communication to increase awareness of recent updates to the product labeling of capecitabine (Xeloda) and fluorouracil (5-FU) related to risks associated with dihydropyrimidine dehydrogenase (DPD) deficiency. All healthcare providers should be aware of the risks of DPD deficiency, inform patients prior to treatment about the potential for serious and life-threatening toxicities due to DPD deficiency, and test patients for genetic variants of DPYD prior to initiating treatment with capecitabine or 5-FU unless immediate treatment is necessary.
The DPYD gene encodes the enzyme DPD, which breaks down >80% of fluorouracil. Patients with certain homozygous or compound heterozygous variants in the DPYD gene, known to result in complete or near complete absence of DPD activity (complete DPD deficiency), are at increased risk for acute early-onset toxicity and serious, including fatal, adverse reactions (e.g., mucositis, diarrhea, neutropenia, and neurotoxicity) when exposed to capecitabine or fluorouracil. Patients with partial DPD activity (partial DPD deficiency) may also have an increased risk of serious, including fatal, adverse reactions.
The FDA recently approved revisions to the Xeloda (capecitabine) and 5-FU product labeling to provide further information on DPD deficiency. The following summarizes the key changes that were made to the labeling of both drugs:
- Boxed Warning: The Boxed Warning now highlights the risk of serious adverse reactions or death in patients with complete DPD deficiency. It also advises DPYD testing prior to initiating capecitabine or 5-FU, unless immediate treatment is necessary, and recommends avoiding use in patients with certain homozygous or compound heterozygous DYPD variants that result in complete DPD deficiency.
- Dosage and Administration: A new subsection, 2.1 Evaluation and Testing for DPD Deficiency Before Initiating capecitabine or 5-FU, has been added and instructs to avoid use of these drugs in patients known to have certain homozygous or compound heterozygous DYPD variants that result in complete DPD deficiency. For patients with partial DPD deficiency, dosing should be individualized.
- Warnings and Precautions: Reiterates that prior to initiating capecitabine or 5-FU, patients should be tested for genetic variants of the DPYD gene unless immediate treatment is necessary.
See the full prescribing information for Xeloda (capecitabine) and 5-FU for additional information on DPD deficiency, located in the Boxed Warning and Sections 2, 5, 12, and 17.
The FDA will continue to monitor this safety issue and evaluate the evolving landscape and impact of DPD deficiency on the safety of capecitabine and fluorouracil; additional regulatory actions may be considered. The FDA urges patients and healthcare providers to report side effects to the FDA MedWatch program.
Gerelateerde artikelen
- 6 nieuwe doorbraken in de strijd tegen kanker worden gepresenteerd door het World Economic Forum met bijbehorende video
- 90 procent van mensen met uitgezaaide kanker heeft meerdere DNA afwijkingen. Slechts 5 procent kreeg ook optimale behandeling daarvoor.
- Antibiotica binnen een maand vooraf aan immuuntherapie met anti-PD medicijnen geeft veel slechtere resultaten op overall overleving dan zonder antibiotica bij verschillende vormen van primaire kanker.
- Anti-PD medicijnen zoals nivolumab, Pembrolizumab en atezolizumab gegeven als immuuntherapie geven zeer goede resultaten bij verschillende vormen van kanker met solide tumoren, zelfs zonder Ligand-1 receptorstatus copy 1
- Bacterien in uitzaaiingen van kankerpatienten zijn door Nederlandse onderzoekers in beeld gebracht en in een gedetailleerde catalogus opgeslagen
- Behandelen van kanker verschuift steeds meer van chemotherapie naar biologische behandelingen, gerichte therapie waaronder immuuntherapie met gemoduleerde virussen die de minste bijwerkingen geven
- Biomarkers zoals PD-L1, CD163+ en NRAS mutaties en gegevens zoals uitzaaiingen later ontstaan bepalen kans van effectiviteit van immuuntherapie met anti PD medicijnen bij melanomen
- Bloedtesten, een overzicht van recent gepubliceerde resultaten van verschillende bloedtesten
- CHRISPR-CAS9 infuus blijkt genezende behandeling voor erfelijke aandoening angio-oedeem, aldus tussenresultaten van internationale studie met Nederlandse deelname.
- CLEVER studie: Waarom kanker jaren later kan terugkeren - en hoe dit te voorkomen. CLEVER studie bij borstkankerpatienten bewijst dat een recidief is te voorkomen door tumorcellen in beenmerg te behandelen.
- De biologische processen waarom en hoe kankercellen uitzaaien wordt beter begrepen, tumorcellen vroeger ontdekt en lijkt ook steeds beter te behandelen
- De huidige staat van moleculair testen in het behandelen van kankerpatienten met solide tumoren. Een uitstekend overzichtsartikel met de nieuwste ontwikkelingen over RNA, DNA en eiwitten anno 2019
- Diagnosetest PERCEPTION via AI - Kunstmatige Intelligentie ontwikkeld en met hulp van single-cell RNA-sequencing voorspelt nauwkeurig of een specifiek medicijn van de kankerpatient zal aanslaan of resistent zal zijn.
- DRUP studie geeft bij 37 procent van de patienten alsnog een therapeutisch effect met 6 procent CR en 14 procent PR en 17 procent stabiele ziekte
- EMA: Veel nieuwe kankermedicijnen in de EU hebben geen bewezen toegevoegde waarde blijkt uit Nederlandse studie naar goedgekeurde kankermedicijnen door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA).
- Erfelijkheid van kanker hangt vaak af van specifieke afwijkende genencombinaties in DNA onderzoek en eiwitexpressie blijkt uit groot Whole Exome Sequencing onderzoek via de Biobank van de UK.
- ESMO - European Society for Medical Oncology heeft een gids uitgegeven voor patienten over hoe personalised medicine werkt en stand van zaken
- FDA ondersteunt onderzoek naar personalised medicine op basis van mutaties ongeacht in welk lichaamsdeel de kanker zich het eerst openbaart.
- Genetisch onderzoek via Germline testen (kiembaan testen) werd in periode 2013 tot 2019 in Georgie en Californie bij slechts 7 procent gedaan onder 1 369 602 patienten met twee jaar kanker.
- Genetische mutatie ontdekt die kans van slagen van immuuntherapie bij alle vormen van kanker naar 100 procent zou kunnen brengen
- Geneesmiddel (ARS1620) verandert kankergen (KRAS mutatie) dat kwaadaardige tumoren beschermt tegen immuunsysteem in een doelwit voor immuunsysteem en helpt immuuntherapie kankercellen te elimineren
- Gentherapie zoals Chrispr-cas en base-editors zijn zeer succesvol bij erfelijke ziekten waaronder ook vormen van kanker zoals sikkelcelziekte
- Gerichte behandelingen met Aurora kinaseremmers geven soms uitstekende resultaten bij veel vormen van kanker. Een reviewstudie
- Immuunafwijkingen bij kankerpatienten gerelateerd aan infecties voortijdig ontdekken zouden in behandelingen van kanker sterven aan kanker met 25 procent of meer kunnen voorkomen
- Immuuntherapie met HER2-gerichte CT-0508 (CAR-Macrofaag therapie) geeft bij solide tumoren van verschillende vormen van kanker met HER2 positieve expressie hoopvolle resultaten
- Immuuntherapie met pembrolizumab bij patiënten met verschillende vormen van uitgezaaide kanker met hoge microsatellietinstabiliteit (MSI-H) en DNA-mismatch-reparatie-deficiënte (dMMR) geeft uitstekende en duurzame resultaten op overall overleving
- Immuuntherapie met nivolumab zorgt voor duurzame en sterk verbeterde overall overleving bij verschillende vormen van kanker, melanomen, longkanker en nierkanker copy 1
- Interleukin-15 speelt een cruciale rol wanneer gegeven samen met immuuntherapie voor verschillende vormen van kanker met solide tumoren en biedt veelbelovende mogelijkheden voor verbeterde behandelingen
- Internationale groep van 180 wetenschappers stelt rapport op hoe en met welke niet-toxische middelen - voedingsstoffen de effectiviteit te verbeteren, recidieven te voorkomen en de bijwerkingen te verminderen van personalised medicine
- Irina Kareva gebruikt wiskundige modellen die de dynamiek van kanker beschrijven, met het doel nieuwe geneesmiddelen te ontwikkelen die gericht zijn op tumoren.
- Kanker-actueel kan en wil helpen - begeleiden bij aanvragen van een volledig biomoleculair receptorenonderzoek en genenonderzoek
- Erfelijkheid: Kanker is vaak domme pech stelt prof. dr. Nicoline Hoogerbrugge van het Radboudumc en de Radboud Universiteit in een interview in de Stentor en Algemeen Dagblad
- Kankermedicijnen geven in de klinische praktijk veel minder effect dan uit de studies van farmaceutische bedrijven is aangetoond. Maar zijn wel ontzettend duur.
- Kankerremmende eiwitten kunnen bij mutatie die gen uitschakelt veranderen van kankerremmend in stimulerend, ontdekten Nederlandse onderzoekers
- Larotrectinib geeft bijzonder goede resultaten (76 procent respons met 12 procent complete remissies) bij alle vormen van solide tumoren met een positieve TRK Fusion mutatie
- Larotrectinib: Met de goedkeuring van Larotrectinib op basis van 1 specifieke afwijking en niet op basis van primaire tumor zorgt de FDA voor een doorbraak in het behandelen van kanker
- Lenvatinib Plus Pembrolizumab bij patiënten met inoperabele gevorderde nierkanker, buikvlieskanker, melanomen en andere gevorderde kanker met solide tumoren geeft uitstekende resultaten met meer dan de helft remissies van 50 procent of meer copy 1
- Medicijnen voorschrijven op basis van DNA profiel van de patient voorkomt 30 procent minder bijwerkingen blijkt uit internationale studie onder leiding van LUMC Leiden
- Moleculaire schakelaar verandert kankercellen in weer normale cellen en zou genezende aanpak van kanker kunnen betekenen
- MSC-1 een medicijn dat de groei van de kankerstamcellen afremt door LIF blokkade en immuunsysteem activeert laat spectaculair goede resultaten zien in fase I studie.
- Mytomorrows breidt aanbod aan experimentele medicijnen voor kankerpatienten uit met 11 nieuwe nog niet geregistreerde medicijnen en stelt deze beschikbaar voor uitbehandelde kankerpatienten
- Nederland betaalt veel meer voor kankermedicijnen, soms tot 50 procent of meer, dan andere landen blijkt uit vergelijkend onderzoek tussen 18 landen copy 1
- NCI-MATCH-studie toont aan dat een biomoleculaire analyse - DNA en receptorenonderzoek - belangrijk is in hoe een kankerpatient te behandelen.
- Nieuw medicijn - PD-0332991 - stopt groei hersentumoren Glioblastoom in dierproeven. Zodra gestopt werd met dit medicijn gingen de tumoren weer groeien. Fase I studie bij 33 patienten met nierkanker en lymfklierkanker bevestigt veiligheid van dit middel
- Nieuwe, dure kankermedicijnen zijn voortaan sneller beschikbaar door het Drug Access Protocol (DAP) dat is ontwikkeld door oncologen, verzekeraars en Zorginstituut Nederland
- Overzicht van alle wereldwijd geregistreerde medicijnen binnen immuuntherapie en lopende studies met immuuntherapie copy 1
- Overzicht van studies met medicijnen en behandelingen om tumoren met KRAS mutaties aan te pakken. Vooral combinatiebehandelingen zijn veelbelovend.
- PI3K/AKT/mTOR pathway speelt cruciale rol in apoptose proces, DNA herstel, metabolisme in de cel en angiogenese.
- Pembrolizumab - Keytruda geeft bij solide tumoren van verschillende oorsprong 21 procent complete remissies en 53 procent gedeeltelijke remissies.
- Personalised medicine door receptorenonderzoek geeft veel betere resultaten in fase 1 studies dan experimenteel onderzoek zonder receptorenonderzoek
- Prof. Bernards over de doorbraak bij darmkanker met Kras mutatie en bij melanomen met BRAF mutatie in DWDD van donderdag 27 maart 2014
- POLE mutatie: veel kankerpatienten met erfelijke vormen van kanker hebben naast een P1-ligand een POLE mutatie en reageren goed op immuuntherapie met anti-PD medicijnen - checkpointremmers als pembrolizumab en nivolumab
- Radiotherapeutisch stimulerend middel NBTXR3 geeft in combinatie met anti-PD-1 medicijnen alsnog uitstekende resultaten bij patiënten die ziekteprogressie lieten zien ongeacht eerdere behandeling met anti-PD-1 medicijnen
- Rozlytrek (entrectinib), een tyrosine kinase remmer, goedgekeurd door FDA als medicijn voor solide tumoren met NTRK (neurotrophic tyrosine receptor kinase) gene fusion. Dit is 3e goedgekeurde medicijn op basis van mutatie.
- Stamceltherapie succesvol toegepast bij vrouw met diabetes type 1. Zij hoeft nu al een jaar geen insuline meer te spuiten.
- Tweede primaire vorm van kanker bij een kankerpatient wordt steeds vaker bekend bij de diagnose (2 tot 17 procent) door betere diagnose technieken en verfijnder biomoleculair onderzoek
- Tumorindeling mede aan de hand van biomarkers - biomoleculaire profielen is nodig en zal behandelingen sterk veranderen voor veel kankerpatiënten. Van 10 procent nu tot 50 procent straks. Aldus grote studie van het TOGA
- Vaccin tegen KRAS positief gemuteerde vormen van kanker - darmkankers en longkanker o.a. - wordt gecombineerd met trametinib een anti-PD medicijn in fase I studie na hoopvolle resultaten.
- Voorbeeldrapporten van receptoren en DNA testen - biomoleculaire profielen uitgevoerd door Caris Lifesciences - van alvleesklierkanker, hersentumoren, melanomen en longkanker
- Vroege diagnose van kanker is de toekomst en is vaak al mogelijk: zie TED talk
- Xeloda (capecitabine) en fluorouracil (5-FU) kunnen levensbedreigende bijwerkingen veroorzaken bij kankerpatienten met een DPD-deficiëntie. FDA pleit voor testen op genmutaties vooraf aan behandelingen.
- Ziekte van Parkinson: prasinezumab, een monoklonaal antilichaam dat alfa-synucleïne bindt, vertraagt sterk de progressie van de ziekte van Parkinson in vergelijking met patienten die beste zorg kregen
- Algemeen: overzicht van artikelen waarin personal medicine een rol speelt.
Plaats een reactie ...
Reageer op "Xeloda (capecitabine) en fluorouracil (5-FU) kunnen levensbedreigende bijwerkingen veroorzaken bij kankerpatienten met een DPD-deficiëntie. FDA pleit voor testen op genmutaties vooraf aan behandelingen."